ABD Başkanı Donald Trump ile İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun Beyaz Saray’da gerçekleştirdiği görüşmede, İran’a yönelik ekonomik baskının özellikle Çin’e yapılan petrol satışları üzerinden artırılması konusunda mutabakata vardıkları öne sürüldü. İddia, Amerikan haber platformu Axios’a konuşan iki ABD’li yetkiliye dayandırıldı.
PETROL SATIŞLARI HEDEFTE
Yetkililere göre 11 Şubat’ta Beyaz Saray’da yapılan görüşmede iki lider, İran’ın petrol ihracatının büyük bölümünün Çin’e yapılmasının Tahran’ın ekonomik dayanıklılığını artırdığı değerlendirmesinde bulundu. İran’ın petrol ihracatının yüzde 80’den fazlasının Çin’e gerçekleştiği belirtilirken, bu ticaretin azaltılmasının Tahran üzerindeki baskıyı ciddi ölçüde artıracağı ifade edildi.
ABD’nin “azami baskı” politikasının yeniden devreye alınabileceği ve bunun, diplomatik sürecin başarısız olması halinde Orta Doğu’daki askeri yığınakla birlikte yürütülebileceği kaydedildi.
NİHAİ HEDEF: NÜKLEER SİLAHIN ENGELLENMESİ
Görüşmede iki liderin “İran’ın nükleer silah edinme kapasitesinin ortadan kaldırılması” hedefinde uzlaştığı, ancak bu hedefe ulaşma yöntemleri konusunda görüş ayrılığı yaşandığı belirtildi. Netanyahu’nun, İran’la yapılacak bir anlaşmanın kalıcı ve güvenilir olmayacağını savunduğu; Trump’ın ise diplomasiye bir şans verilmesi gerektiğini ifade ettiği aktarıldı.
ABD’li yetkililere göre Trump, Netanyahu’ya İran’la bir anlaşma ihtimalini tamamen dışlamadığını belirterek, “Mümkün olup olmadığını göreceğiz, bir deneyelim” mesajını verdi.
GERİLİM YÜKSELİYOR
İran ile ABD arasındaki nükleer müzakereler, 6 Şubat’ta Umman’da yeniden başlamıştı. Haziran 2025’teki karşılıklı saldırıların ardından kesintiye uğrayan diplomatik temasların ikinci turunun 17 Şubat Salı günü İsviçre’nin Cenevre kentinde yapılması planlanıyor.
Müzakereler, Washington’un Körfez bölgesinde askeri varlığını artırdığı ve Tahran-Washington hattında tansiyonun yeniden yükseldiği bir dönemde gerçekleşiyor. ABD’nin hem ekonomik hem askeri baskıyı eş zamanlı artırma stratejisinin, önümüzdeki günlerde diplomasi sürecinin seyrini belirlemesi bekleniyor.