Kuzey Kıbrıs’ta özel sektörde sendikalaşma tartışmaları, EKTAM emekçilerinin iş güvencesi talebiyle başlattığı girişimle yeniden ülke gündemine taşındı. EKTAM çalışanlarının sendikalaşma yönündeki adımı, işverenlerin yasadışı ve uzlaşmaz tutumuyla karşılaştı. Yaşanan sürecin hukuka aykırılığı ise kamuoyu önünde dile getirilirken, hükümet kanadından da söz konusu uygulamaların sorunlu olduğu yönünde değerlendirmeler yapıldı.
EKTAM’daki Sendikalaşma Girişimi Krize Dönüştü
EKTAM emekçilerinin sendika kurma ve bir sendikaya üye olma yönündeki talebi, yasal zemine dayanmasına rağmen fiiliyatta engellerle karşılaştı. İşverenlerin bu tutumu, özel sektörde çalışanların kağıt üzerinde sahip oldukları sendikalaşma hakkının uygulamada karşılık bulmadığı yönündeki eleştirileri yeniden gündeme getirdi.
Çalışanların iş güvencesi talebi ve örgütlenme hakkı anayasal ve yasal çerçevede güvence altında olmasına rağmen, özel sektörde işverenlerin baskın konumu bu hakkın kullanımını ciddi biçimde sınırlıyor. EKTAM’da yaşananlar, ülkede fiili bir “özel sektörde sendikalaşma yasağı” bulunduğu yönündeki değerlendirmeleri güçlendirdi.
2016’dan Bu Yana Meclis Raflarında Bekleyen Tasarı
Bağımsızlık Yolu, 2016 yılında İş Yasası’nda değişiklik öngören bir yasa tasarısını Meclis’in dikkatine sunmuştu. Söz konusu tasarı, aynı veya farklı işyerlerinde toplam on veya daha fazla işçi çalıştıran işverenlerin sendikasız işçi çalıştırmasını yasaklamayı hedefliyor.
Öneriye göre, bu kapsamda çalışan işçiler kendi özgür iradeleriyle seçecekleri bir sendikaya üye olacak ve böylece özel sektörde asgari düzeyde de olsa kurumsal bir iş güvencesi mekanizması oluşturulmuş olacak. Ancak bu yasa değişikliği tasarısı, aradan geçen yıllara rağmen Meclis gündemine alınmadı ve yasalaşma süreci başlatılmadı.
CTP’ye Meclis’te Tarihi Sorumluluk Çağrısı
Cumhuriyetçi Türk Partisi (CTP), halihazırda EKTAM emekçilerinin direnişine destek verdiğini kamuoyuna açıklamış durumda. Yapılan değerlendirmelerde, bu desteğin önemli olduğu vurgulanırken, CTP’nin Meclis’teki temsili gücünü kullanarak sürece daha somut bir katkı sunabileceği ifade ediliyor.
Çağrıda, CTP’nin Özel Sektörde Sendikalaşma Yasası’nı Meclis gündemine taşımasının hem EKTAM’daki direnişe anlamlı bir destek sağlayacağı hem de ülkedeki tüm özel sektör çalışanlarına umut vereceği belirtiliyor. Yasanın mevcut sandalye dağılımı nedeniyle tek başına geçirilmesinin mümkün olmasa da, Meclis gündemine alınmasının dahi işverenler üzerindeki baskıyı artıracağı ve toplumsal farkındalığı güçlendireceği savunuluyor.
“Özel Sektör Emekçileri Patronların İnsafına Bırakılamaz”
Açıklamada, özel sektör çalışanlarının hükümetlerin ve işverenlerin inisiyatifine terk edilmemesi gerektiği vurgulanarak, sendikalaşmanın emekçilere söz ve karar hakkı kazandıracağı ifade edildi. Sendikal örgütlenmenin, hak arama mücadelesinde temel bir eşik olduğu belirtilirken, yasama organının bu konuda sorumluluk üstlenmesi gerektiği kaydedildi.
Kıbrıslı Türk toplumunun geniş kesimlerinin EKTAM emekçileriyle dayanışma içinde olduğu bir dönemde, CTP’ye yönelik çağrı net bir ifadeyle yinelendi:
“Kıbrıslı Türk halkının ve EKTAM emekçilerinin sesine kulak verin; Özel Sektörde Sendikalaşma Yasası’nı Meclis’e taşıyın.”